En önemli 5 gelişme
- Çin'in ağustos ihracatı yıllık yüzde 25 artarak beklentiye paralel gerçekleşti ve temmuzdaki yüzde 23,9 artışı aştı. İthalat yüzde 30 beklentiye karşılık yüzde 28,2 yükseldi; dış ticaret fazlası 112,5 milyar dolardan 119,09 milyar dolara çıktı. Güçlü dış talep büyümeyi destekliyor, fakat zayıf iç talebi tek başına çözmüyor. Reuters
- Brent petrol saat 07.30 TSİ civarında yüzde 0,6 artışla 97,49 dolara, WTI 92,92 dolara çıktı. İran'ın yeni ABD saldırılarına Körfez'deki enerji altyapısını hedef alarak karşılık verebileceği uyarısı, Hürmüz trafiği ve navlun üzerindeki risk primini koruyor. Reuters
- Japonya ekonomisi ikinci çeyrekte çeyreklik yüzde 0,4 büyüdü; gerçekleşme beklentiye paralel, yüzde 0,3'lük öncü tahminin üzerinde. Yıllıklandırılmış büyüme yüzde 1,4 ile yüzde 1,6 beklentinin altında kalırken temmuz reel ücretleri yüzde 2,4 arttı ve BOJ'un eylülde faiz artırabileceği beklentisini güçlendirdi. Reuters
- Hazine nakit dengesi ağustosta 49,8 milyar TL fazla verdi; temmuzda 395,7 milyar TL açık oluşmuştu. Faiz dışı nakit dengesi de 70,4 milyar TL açıktan 209,6 milyar TL fazlaya döndü. Tek aylık iyileşme olumlu olsa da yılın tamamı için kalıcılık takip edilmeli. Hazine ve Maliye Bakanlığı Bloomberg HT
- BIST 100 pazartesi günü yüzde 0,95 yükselerek 14.145,50 puandan kapandı. Endeks 14.150 teknik eşiğine dayanırken, perşembe günkü TCMB kararı öncesinde petrol fiyatı ve küresel faizler yerel risk iştahının ana dış değişkenleri olacak. Bloomberg HT Garanti BBVA Yatırım Reuters
Türkiye ekonomisi ve para politikası
Yeni OVP 2026 büyüme tahminini yüzde 3,3'e indirirken yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 28,4'e yükseltti. Enerji ithalatı tahmininin 71 milyar dolara ve dış ticaret açığı tahmininin 105 milyar dolara çıkarılması, petrolün bütçe, cari denge ve fiyatlama varsayımlarındaki ağırlığını artırıyor. SBB Bloomberg HT
Ağustos TÜFE'si aylık yüzde 1,84 ile beklentinin altında kalsa da mevsimsellikten arındırılmış aylık artış yüzde 2,29 oldu; çekirdek C göstergesi yüzde 30,07'ye yükseldi ve enerji üretici fiyatları aylık yüzde 7 arttı. Hazine nakit fazlası mali tarafta olumlu bir sinyal verirken enerji kaynaklı maliyet baskısı para politikasında temkini gerektiriyor. TÜİK Akbank Ekonomik Araştırmalar Akbank Ekonomik Araştırmalar Bloomberg HT
TCMB politika faizi yüzde 37; karar 10 Eylül Perşembe günü saat 14.00'te açıklanacak. Garanti BBVA Yatırım ve Akbank'ın son bültenleri piyasa beklentisinin faizin sabit tutulması yönünde olduğunu gösteriyor. Petrolün 97 doların üzerinde kalması ve OVP'deki enflasyon revizyonu, erken bir indirim ihtimalini azaltıyor. TCMB TCMB Garanti BBVA Yatırım Akbank Ekonomik Araştırmalar Reuters
OVP'nin 2026 için ima ettiği ortalama USD/TRY kuru 46,9; 2027, 2028 ve 2029 için sırasıyla 56,1, 63,7 ve 68,8. Bunlar resmi kur hedefi değil, programdaki nominal milli gelir ve dolar bazlı milli gelir tahminlerinden türetilen teknik ortalamalardır. SBB Akbank Ekonomik Araştırmalar
BIST, USD/TRY, EUR/TRY, tahvil ve CDS görünümü
BIST 100'de 14.150 ilk direnç, 14.300 ikinci direnç; 14.000–13.700 aralığı kısa vadeli destek bölgesi olarak izleniyor. Pazartesi günkü yükseliş endeksi ilk direnç sınırına taşıdı, ancak güçlü bir trend teyidi için hacim ve sektör katılımının devamı gerekiyor. Bloomberg HT Garanti BBVA Yatırım
Kur tarafında hareket sınırlı: USD/TRY saat 08.22'de yüzde 0,05 artışla 48,4574, EUR/TRY yüzde 0,09 yükselişle 56,3764 seviyesinde. Dolar endeksinin iki haftanın dibine gerilemesi küresel dolar baskısını azaltırken yüksek enerji faturası TL açısından ters yönde çalışıyor. Bloomberg HT Reuters
Beş yıllık CDS için erişilebilen son değerler 216,85–218,68 baz puan aralığında. Investing.com kapanışı ile World Government Bonds verisi arasındaki fark sağlayıcı ve güncelleme saatinden kaynaklanıyor; her iki seri de bu sabahki hareketi anlık olarak yansıtmıyor. Investing.com World Government Bonds
| Gösterge | Son değer | Veri zamanı |
|---|---|---|
| BIST 100 | 14.145,50 · %0,95 artış | 7 Eylül kapanışı |
| USD/TRY | 48,4574 · %0,05 artış | 8 Eylül 08.22 |
| EUR/TRY | 56,3764 · %0,09 artış | 8 Eylül 08.22 |
| Türkiye 2 yıllık tahvil | %39,57 | 8 Eylül 02.20 |
| Türkiye 10 yıllık tahvil | %34,20 · 3 bp düşüş | 8 Eylül 02.20 |
| Türkiye 5 yıllık CDS | 216,85–218,68 baz puan | Son erişilebilir: 4–5 Eylül |
Dünya piyasaları ve başlıca merkez bankaları
ABD piyasalarının pazartesi günü tatil nedeniyle kapalı kalmasının ardından S&P 500 vadeli kontratları yüzde 0,1 ekside. Asya'da Nikkei yüzde 0,2, MSCI Asya-Pasifik Japonya hariç endeksi yüzde 0,2 ve KOSPI yüzde 1,2 yükselirken Avustralya hisseleri yüzde 0,6 geriledi; görünüm olumlu fakat homojen değil. Reuters
Euro Bölgesi ikinci çeyrek büyümesi çeyreklik yüzde 0,4'ten yüzde 0,6'ya, yıllık büyüme yüzde 1'den yüzde 1,2'ye revize edildi. Buna karşılık Almanya temmuz sanayi üretimi yüzde 0,1 artış beklentisine karşılık yüzde 1,1 düştü. Bölgesel manşet büyüme ile Almanya sanayisi arasındaki ayrışma dikkat çekiyor. Eurostat Reuters
- Fed: Güçlü istihdam sonrasında eylül toplantısında 25 baz puanlık artış olasılığı yaklaşık yüzde 60. UBS eylül ve aralıkta iki artış beklemeye başladı; perşembe ÜFE ve cuma TÜFE fiyatlamanın yönünü belirleyecek. Reuters Reuters Reuters
- ECB: Perşembe günü mevduat faizinde 25 baz puan artışla yüzde 2,50 bekleniyor. Güçlü revize büyüme artışı desteklerken Almanya sanayisindeki düşüş, daha uzun bir sıkılaşma döngüsü konusunda ihtiyat yaratıyor. Reuters Eurostat Reuters
- BOJ: Swap piyasası eylülde 25 baz puan artışla faizin yüzde 1,25'e çıkmasına yüzde 98 olasılık veriyor. Yen dolar karşısında 152,89 ile yedi ayın zirvesini gördükten sonra 153,32 civarında; taşıma işlemlerinin çözülmesi küresel oynaklığı artırabilir. Reuters Reuters
- Çin: İhracat artışı büyümeyi destekliyor fakat ithalatın beklenti altında kalması, emlak ve tüketimdeki zayıflıkla birlikte iç talebin hâlâ kırılgan olduğuna işaret ediyor. Reuters
Altın, petrol ve önemli emtialar
Brent farklı Reuters güncelleme saatlerinde 97,04–97,49 dolar aralığında görüldü; burada daha geç veri olan 97,49 dolar esas alındı. WTI 92,92 dolar. Hürmüz'den geçen hacmin savaş öncesindeki yaklaşık 18 milyon varil/günden 11 milyon varil/güne gerilemesine karşılık alternatif rotalar ve zayıflayan talep Brent'in şimdilik 100 doların altında kalmasını sağlıyor. Reuters Reuters
Küresel dizel üretiminden savaşlar ve rafineri kesintileri nedeniyle yaklaşık 4 milyon varil/gün kapasitenin devre dışı kaldığı, dizel crack marjının gün içinde 108,02 dolar/varille rekor gördüğü bildiriliyor. Şirketler açısından ham petrol fiyatından çok ürün primi ve navlun faturası baskı yaratabilir. Reuters
Ons altın saat 07.32 TSİ'de yüzde 0,6 artışla 4.432,79 dolar; gram altın 08.09'da 6.903,75–6.904,63 TL. Gümüş yüzde 1,2 yükselişle 66,96 dolar, platin yüzde 0,6 artışla 1.837,13 dolar ve paladyum yüzde 0,6 yükselişle 1.396,70 dolar seviyesinde. Reuters Bloomberg HT
Bakır ton başına yaklaşık 14.530 dolar ile rekor bölgede. Çin'in güçlü teknoloji ihracatı talebi desteklerken arz sıkışıklığı, elektrik-elektronik, kablo ve dayanıklı tüketim şirketlerinin maliyet görünümünü zorlaştırıyor. Reuters Reuters
Günün ekonomik veri ve konuşma takvimi
Türkiye'de bugün yüksek etkili bir veri açıklaması bulunmuyor. Sabah açıklanan Japonya büyümesi ve Çin dış ticaretinin ardından ABD küçük işletme güveni ile tahvil ihalesi izlenecek; haftanın asıl yoğunluğu perşembe günkü TCMB, ECB ve ABD ÜFE ile cuma günkü ABD TÜFE verilerinde. Reuters Reuters TCMB Reuters
| TSİ | Veri / etkinlik | Beklenti | Önceki / gerçekleşen |
|---|---|---|---|
| 02.50 | Japonya 2Ç GSYH, final | Çeyreklik %0,4 | %0,4 gerçekleşti · öncü %0,3 |
| Sabah | Çin ağustos ihracatı | Yıllık %25 | %25 gerçekleşti · önceki %23,9 |
| Sabah | Çin ağustos ithalatı | Yıllık %30 | %28,2 gerçekleşti · önceki %27,5 |
| 13.00 | ABD NFIB küçük işletme güveni | Yaygın konsensüs yok | Temmuz: 99,8 |
| 20.00 | ABD 3 yıllık tahvil ihalesi | — | Önceki getiri: %4,291 |
| Perşembe 14.00 | TCMB faiz kararı | %37 sabit | Politika faizi: %37 |
| Perşembe | ECB faiz kararı | +25 bp · mevduat %2,50 | Mevduat faizi: %2,25 |
| Perşembe / Cuma | ABD ÜFE / TÜFE | Açıklanacak | Fed fiyatlaması için kritik |
Türkiye'de şirketler ve finans yöneticileri açısından olası etkiler
- Enerji ve lojistik: Brent 97,5 dolar, Avrupa doğal gazı yaklaşık 75 avro ve dizel marjları rekor seviyede. Bütçelerde 95–105 dolar Brent senaryosuna yakıt ürün primi, navlun ve rota uzaması ayrıca eklenmeli. Reuters Reuters Akbank Ekonomik Araştırmalar
- Finansman: İki yıllık yerel gösterge faiz yüzde 39,57, ABD 10 yıllık faiz yüzde 4,79 civarında. Perşembe öncesinde kısa vadeli kredi yenilemeleri ile sabit-değişken faiz tercihi aynı nakit akışı üzerinde stres testine tabi tutulmalı. Bloomberg HT Reuters TCMB
- Kur ve hedge: Dolar endeksindeki gerilemeye rağmen USD/TRY yükseliyor. Dolar bazlı enerji ve hammadde gideri ile euro bazlı ihracat gelirleri tek net pozisyonda eritilmeden para birimi ve vade bazında ayrı izlenmeli. Bloomberg HT Reuters
- İhracat ve talep: Çin'in teknoloji ve otomotiv odaklı ihracat artışı tedarik zinciri talebini destekliyor; Almanya sanayi üretimindeki yüzde 1,1 düşüş ise Avrupa'ya çalışan otomotiv, makine ve ara malı üreticileri için temkin sinyali veriyor. Reuters Reuters
- Bütçe ve yatırım: Hazine nakit fazlası ve OVP'deki 250 milyar TL ilave imalat kredisi yatırım ortamı açısından olumlu. Buna karşılık yüzde 28,4 enflasyon ve yüzde 3,3 büyüme varsayımı, 2027 bütçelerinde fiyat artışı ile satış hacminin birlikte ve ihtiyatlı kurulmasını gerektiriyor. Bloomberg HT SBB Bloomberg HT
Bugün izlenecek üç risk ve fırsat
- Petrol ve ürün marjları: Brent'in 100 doları aşması Türkiye enflasyonu, cari denge ve şirket marjları için ana risk. Ham petrol yatay kalsa bile dizel ve gemi yakıtı primlerinin yükselmesi maliyet baskısını sürdürebilir. Reuters Reuters
- BIST 14.150 eşiği: Endeksin 14.150 üzerinde hacimli kapanışı 14.300'e doğru alan açabilir. Yeniden 14.000 altına inilmesi, tepki hareketinin zayıfladığına işaret eder. Bloomberg HT Garanti BBVA Yatırım
- Merkez bankası haftası: TCMB'nin sabit faizle birlikte vereceği mesaj, ECB'nin artırım sonrası yönlendirmesi ve ABD enflasyonu aynı hafta içinde TL faizleri ile küresel iskonto oranlarını iki yönlü hareket ettirebilir. TCMB Reuters Reuters