Türkiye ve Dünya Piyasaları Sabah Özeti: 2 Eylül 2026

En önemli 5 gelişme

• Brent petrol, ABD ile İran arasındaki karşılıklı saldırılar ve Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyat riskiyle saat 08.00 TSİ civarında yüzde 0,8 artışla 95,40 dolara; WTI yüzde 0,5 yükselişle 90,66 dolara çıktı. Her iki gösterge salı günü 4 doların üzerinde yükselmişti. Reuters
• Petrol kaynaklı enflasyon endişesi küresel tahvil satışını derinleştirdi. ABD 10 yıllık faizi yüzde 4,8122 ile yaklaşık üç yılın zirvesine, Japonya 10 yıllık faizi yüzde 3'ün üzerine çıktı; yüksek enerji, kamu borçlanması ve yapay zekâ yatırımları için artan tahvil arzı aynı anda fiyatlanıyor. Reuters Reuters
• Asya hisse piyasalarında sert satış var: MSCI Asya-Pasifik endeksi yüzde 2, Güney Kore KOSPI yaklaşık yüzde 4 ve Nikkei 225 yüzde 2,9 geriledi. Wall Street de salı gününü Dow Jones'ta yüzde 0,79, S&P 500'de yüzde 0,71 ve Nasdaq'ta yüzde 1,03 düşüşle kapattı. Reuters Reuters
• BIST 100, 1 Eylül'ü yüzde 0,73 düşüşle 14.229,01 puandan tamamladı. Endeks böylece 31 Ağustos'taki yüzde 2,10'luk kaybın ardından iki seansta yaklaşık yüzde 2,8 gerilemiş oldu. Bloomberg HT Investing.com
• Yarın saat 10.00'da açıklanacak Türkiye Ağustos TÜFE'sinde anketlerin merkez noktası aylık yüzde 1,91–1,95 civarında. Temmuz gerçekleşmesi aylık yüzde 1,78 ve yıllık yüzde 31,75'ti; petrolün 95 dolar üzerine çıkması, veri sonrasındaki para politikası yorumunu daha ihtiyatlı hâle getiriyor. Matriks Anketi Bloomberg HT TÜİK Reuters

Türkiye ekonomisi ve para politikası

İSO Türkiye İmalat PMI Ağustos'ta 47,7'den 48,1'e yükselerek üç ayın en yüksek seviyesine çıktı; ancak 50 eşik değerinin altında kaldığı için sektörde daralma sürüyor. Talep ve üretimdeki zayıflık, ikinci çeyrekte yıllık yüzde 2,3'e yavaşlayan büyümenin sanayi tarafında da hissedildiğini gösteriyor. Ekonomim Reuters

TCMB politika faizi yüzde 37 seviyesinde ve bir sonraki PPK toplantısı 10 Eylül'de. Yarınki enflasyonun aylık yüzde 1,91–1,95 bandına yakın gelmesi yıllık enflasyonu sınırlı ölçüde aşağı çekebilir; fakat enerji şokunun ileriye dönük fiyatlara geçişi, yakın vadede faiz indirimi alanını daraltabilir. TCMB TCMB Takvimi Matriks Anketi Reuters

Son erişilebilen kurum raporlarında OYAK Yatırım ikinci çeyrek büyümesini yüzde 2,2 ile piyasadan daha doğru tahmin etmişti; İş Bankası, Yapı Kredi Yatırım ve HSBC Portföy ise küresel faiz, jeopolitik risk ve enerji maliyetini yerel varlıklar için temel dış değişkenler olarak öne çıkarıyor. 2 Eylül tarihli tam sabah bültenlerinin çoğu veri kesim saatinde henüz yayımlanmadığından, 1 Eylül raporları aynı sabahki canlı verilerle karşılaştırıldı. OYAK Yatırım İş Bankası Yapı Kredi Yatırım HSBC Portföy Reuters

Politika açısından temel ikilem belirgin: zayıf iç talep ve imalat PMI'ındaki daralma faiz indirimi lehine; petrolün 95 dolar üzerinde kalması, güçlü dolar ve yükselen küresel faizler ise aleyhine çalışıyor. Bu nedenle yarın yalnızca manşet TÜFE değil, gıda, enerji ve hizmet enflasyonunun ayrışması izlenmeli. Ekonomim Reuters Reuters TÜİK

BIST, USD/TRY, EUR/TRY, tahvil ve CDS görünümü

BIST 100'de iki günlük satışın ardından 14.200 çevresi kısa vadeli denge alanı olarak öne çıkıyor. Yapı Kredi Yatırım'ın son bülteni 14.250 seviyesini destek olarak izlerken, salı kapanışı bunun altında gerçekleşti; küresel satışın sürmesi durumunda enerji yoğun, yüksek borçlu ve iç talebe duyarlı şirketlerde baskı artabilir. Yapı Kredi Yatırım Bloomberg HT Reuters

Kur tarafı küresel oynaklığa rağmen şimdilik sakin. USD/TRY yataya yakın seyrederken EUR/TRY, eurodaki küresel değer kaybının etkisiyle geriliyor. Ancak petrol faturası ve dolar endeksindeki yükseliş, ithalatçıların döviz talebini artırabilecek iki ayrı kanal oluşturuyor. Bloomberg HT Reuters Reuters

CDS kaynakları son veri saatinde küçük bir fark gösteriyor: World Government Bonds 31 Ağustos 13.45 GMT itibarıyla 217,35 baz puan, Investing.com ise aynı gün kapanış için 217,50 baz puan bildiriyor. Bu sabahki petrol ve küresel tahvil şokunun etkisi henüz bu gecikmeli serilerde görünmüyor. World Government Bonds Investing.com

Dünya piyasaları ve başlıca merkez bankaları

ABD'de Ağustos ISM imalat endeksi 55,2 beklenti ve 55,6 önceki değere karşılık 54,6 gerçekleşti. Temmuz JOLTS açık iş sayısı 7,313 milyon beklentiye karşılık 7,271 milyon oldu; önceki veri de 7,359 milyondan 7,182 milyona aşağı revize edildi. Veriler beklenti altında kalsa da fiyat baskılarının yüksek kalması Fed açısından büyüme-enflasyon ikilemini çözmedi. Reuters

Euro Bölgesi Ağustos öncü enflasyonu yüzde 3,3 beklentiye paralel ve Temmuz'daki yüzde 2,9'un üzerinde gerçekleşti. Çekirdek enflasyon yüzde 2,5'ten yüzde 2,4'e gerilese de enerji enflasyonunun yüzde 14,3'e çıkması, 10 Eylül ECB toplantısında faiz artırımı beklentisini güçlendirdi. Reuters Eurostat

Çin verileri farklı sinyal veriyor: resmi imalat PMI 49,8 ile daralma bölgesinde kalırken S&P Global imalat PMI 51,5'e yükseldi. Fark, resmi endeksin büyük ve kamu bağlantılı şirketlere; özel anketin ise daha ihracatçı ve özel sektör ağırlıklı firmalara duyarlı olmasıyla açıklanabilir. Reuters Reuters

• Fed: Piyasalar eylül toplantısında faiz artırımı olasılığını yüzde 67–68 civarında fiyatlıyor. Bugünkü ADP ve cuma günkü tarım dışı istihdam verisi, zayıflayan faaliyet ile yüksek enflasyon riski arasındaki dengeyi sınayacak. Reuters Reuters Reuters
• ECB: Manşet enflasyonun yüzde 3,3'e çıkması faiz artırımını desteklerken çekirdek enflasyonun yüzde 2,4'e gerilemesi, artış sonrasında bekleme seçeneğini açık tutuyor. Reuters Eurostat
• RBNZ: Yeni Zelanda Merkez Bankası beklendiği gibi politika faizini 25 baz puan artırarak yüzde 2,75'e çıkardı; ancak daha yavaş bir sıkılaşma sinyali verdiği için Yeni Zelanda doları değer kaybetti. RBNZ Reuters
• BOJ: Japonya 10 yıllık tahvil faizinin yüzde 3'ü aşması ve USD/JPY'nin 160 çevresinde kalması, ek faiz artışı ya da kur müdahalesi tartışmasını canlı tutuyor. Reuters Reuters

Altın, petrol ve önemli emtialar

Brent 95,40 dolar ve WTI 90,66 dolar seviyesinde. İran'ın Hürmüz'deki trafiğin daha da kısıtlanabileceği uyarısı ile iki tankere yönelik saldırı haberleri arz riskini büyütürken, ABD özel sektör stok verisindeki 2,6 milyon varillik düşüş de fiyatı destekliyor. Reuters

Ons altın yüzde 0,6 düşüşle 4.302,99 dolara, üç haftanın en düşük seviyesine geriledi; gram altın saat 08.12'de yaklaşık 6.688 TL seviyesindeydi. Jeopolitik riskin normalde desteklediği altın, bu kez yükselen tahvil faizi ve güçlü dolar nedeniyle baskı altında. Reuters Bloomberg HT

Gümüş ve platin yaklaşık yüzde 0,9, paladyum yüzde 1,3 geriledi. Değerli metallerdeki ortak düşüş, güvenli liman talebinden çok faiz ve dolar kanalının baskın olduğuna işaret ediyor. Reuters

Günün ekonomik veri ve konuşma takvimi

Sabah açıklanan iki karar/veri beklentiyi aştı ya da karşıladı: RBNZ faizi beklendiği gibi yüzde 2,75'e çıkardı; Avustralya ikinci çeyrek büyümesi çeyreklik yüzde 0,4 ve yıllık yüzde 2,1 ile yıllık yüzde 1,8 beklentisinin üzerinde gerçekleşti. RBNZ ABS

Türkiye'de şirketler ve finans yöneticileri açısından olası etkiler

• Enerji ve lojistik bütçeleri: Brent'in üç günde yaklaşık 90 dolardan 95 doların üzerine çıkması, akaryakıt, navlun, havayolu, kimya, plastik ve ambalaj kalemlerinde Eylül tahminlerinin yenilenmesini gerektiriyor. Bütçelerde 95–105 dolar stres bandı ayrıca çalışılabilir. Reuters Reuters
• Finansman: Türkiye'de iki yıllık faiz yüzde 39,93, ABD 10 yıllık faiz yüzde 4,81 civarında. TL ve döviz borcunun her ikisi de pahalılaşırken, yeni kredi ile tahvil ihracında vade kısaltma ve değişken faiz riskinin birlikte değerlendirilmesi gerekiyor. Bloomberg HT Reuters
• Kur ve hedge yönetimi: USD/TRY yatay görünse de güçlü dolar ve yüksek petrol faturası ithalatçı şirketlerde dönemsel döviz ihtiyacını artırabilir. Açık pozisyon ile enerji alımlarının hedge oranı tek bir nakit akış senaryosunda izlenmeli. Bloomberg HT Reuters Reuters
• Satış ve stok planlaması: İmalat PMI'ın 48,1 ile daralma bölgesinde kalması, iç talebe çalışan şirketlerde agresif hacim varsayımlarına karşı uyarı veriyor. Stok gün sayısı ve tahsilat süresi, yüksek faizli finansman maliyetiyle birlikte test edilmeli. Ekonomim Bloomberg HT
• İhracatçılar: Euro Bölgesi imalat PMI'ının 52,7 ile dört yılı aşkın sürenin en güçlü seviyesine çıkması talep açısından olumlu; ancak ECB faiz artışı ve enerji maliyeti Avrupa müşterilerinin marjlarını baskılayabilir. Ülke ve müşteri bazında görünüm ayrışabilir. Reuters Reuters

Bugün izlenecek üç risk ve fırsat

• Hürmüz ve petrol: Brent'in 95 dolar üzerinde kalması Türkiye'nin enflasyon, cari denge ve şirket marjları için ana aşağı yönlü risk. Sevkiyatın normalleştiğine ilişkin somut veri ise en hızlı rahatlama fırsatı olur. Reuters
• Küresel faiz eşiği: ABD 10 yıllık faizinin yüzde 5'e yaklaşması hisse değerlemeleri ve gelişen ülke fon akımları için kritik risk. Zayıf ADP ve tahvil faizlerinde geri çekilme, gün içindeki en güçlü dengeleyici senaryo olabilir. Reuters MarketWatch
• Türkiye TÜFE pozisyonlanması: Yarınki veri öncesinde BIST ve tahvil piyasasında oynaklık artabilir. Aylık yüzde 1,91–1,95 bandının belirgin altı faiz indirimi beklentisini destekler; belirgin üstü ve güçlü hizmet enflasyonu ise indirimi öteleyebilir. Matriks Anketi Bloomberg HT TCMB Takvimi